وقتی درباره ریشههای تاریخ ایران حرف میزنیم، اغلب ذهنها خیلی سریع به سمت هخامنشیان، کوروش، داریوش یا نهایتاً مادها میرود. اما پیش از آنکه نام «ایران» در معنای سیاسی و فرهنگی متأخرش شکل بگیرد، در جنوب غربی این سرزمین تمدنی هزارساله نفس میکشید که همزمان هم آشناست و هم غریب: تمدن ایلام. این تمدن نه فقط یکی از کهنترین ساختارهای سیاسی در فلات ایران بود، بلکه از نظر زبان، مذهب، هنر، شهرسازی، تجارت و سازمان اداری، جایگاهی داشت که بدون فهم آن، درک ما از تاریخ باستان ایران ناقص میماند.
موسی خیابانی یکی از بحثبرانگیزترین چهرههای سیاسی و امنیتی تاریخ معاصر ایران است؛ مردی که نام او با سازمان مجاهدین خلق، با درگیریهای شهری دهه ۶۰، با خانه زعفرانیه، با عملیاتهای مخفی، و با شبکههای زیرزمینی در محلههایی مانند شهرآرا گره خورده است. از زمان کشتهشدن او تا امروز، هر روایت رسمی یا غیررسمی از موسی خیابانی بیش از آنکه بخواهد تاریخ را بازگو کند، تصویرسازِ یک نبرد روایی میان دو جبهه فکری است.در این مقاله، تلاش میشود بدون ملاحظهگری سیاسی، تصویری بیپرده و مستند از زندگی، نقش تشکیلاتی، منش شخصی، خانههای تیمی، ساختار امنیتی، و واقعه ۱۹ بهمن در زعفرانیه ارائه شود؛ واقعهای که مرگ موسی خیابانی را به یکی از نقاط عطف تاریخ دهه ۶۰ تبدیل کرد.
کریم خان زند، یکی از شخصیتهای برجسته تاریخ ایران، در مقطع حساسی از تاریخ کشور در قرن هجدهم میلادی، رهبری را به عهده گرفت که نه تنها کشور را به ثبات رساند، بلکه الگویی از حکمرانی عملی و مسئولانه فراهم کرد. وی مردی بود که در شرایط بحرانی و بهجای طلب تاج و تخت، امنیت و رفاه مردم را در اولویت قرار داد. این مقاله به بررسی زندگی، ویژگیهای حکمرانی و ارگ کریم خان در شیراز میپردازد و به تحلیلی جامع از تاثیر او بر تاریخ ایران کنار میپردازد.
در راوکده تلاش میکنیم هر موضوع را با دقت، پژوهش و عشق روایت کنیم.برای کاملتر شدن این تجربه، از فروردین ۱۴۰۴ و پس از چندین سال فعالیت مستمر در حوزه پادکست، بخش ویدئوکستهای راوکده راهاندازی شد؛ جایی که روایتها با تصویر، ویدیو و داستانهایی متفاوت جان میگیرند.در این بخش، تقریباً هر هفته یک ویدئوکست از زندگی، اندیشه و مسیر شخصیتهای معاصر و تاریخی منتشر میشود تا با هر قسمت، فرصتی برای عمیقتر فکر کردن و کشف بیشتر فراهم شود.تجربه اصلی و کامل ویدئوکستهای راوکده در کانال یوتیوب راوکده ارائه میشود. با این حال، با توجه به ادامهدار بودن قطعی و محدودیتهای اینترنت بینالملل، از اواخر اسفند ۱۴۰۴ تصمیم گرفتیم برای دسترسی آسانتر مخاطبان، کانال آپارات راوکده را نیز راهاندازی کنیم.
در این روزهایی که ارتباط با دنیای بیرون دشوارتر شده و بسیاری از رسانهها از دسترس خارجاند، ما در راوکده هنوز کنار شما هستیم. با صدا؛ صدایی که ساخته شده تا بماند، حتی وقتی مسیرها بسته میشوند. اگر الان اینجا هستید، احتمالاً نام پادکست راوکده را شنیدهاید یا یکی از اپیزودها و یا ویدئوکستهای ما را دنبال کردهاید. راوکده فقط یک پادکست نیست؛ جامعهای زنده از دوستداران تاریخ و فرهنگ و زندگینامه است.
زندگی محمدعلی فروغی (ذکاءالملک) یکی از آن پروندههای تاریخی است که هرچه بیشتر ورق میخورد، بیشتر دوگانه میشود: «خادمِ ایران» یا «خادمِ پروژههای قدرت»؟ «مردِ دانش» یا «مردِ دربار»؟ او همزمان در چند میدان بازی کرد: میدان سیاستِ سخت، میدان فرهنگ و زبان، میدان مناسبات خارجی، و میدان شبکههای نیمهپنهان روشنفکری و نخبگی. همین چندلایگی است که باعث شده نام فروغی در حافظه عمومی، هم تحسینبرانگیز باشد و هم خشمآفرین.
